دل شدگان: حفظ جمع ارزشمند مفيد يا حفظ ارزشهاي جمع مفيد

3شنبه، 2 مرداد 1386

مهدی پورقربان

به نام حضرت دوست

«حفظ جمع ارزشمند مفيد يا حفظ ارزشهاي جمع مفيد؟»

اين عبارت را بارها شنيده ايم،"حفظ جمع ارزشمند مفيد".

آيا تابحال فكر كرده ايد كه منظور از اين جمله چيست؟ واقعا مفهوم اين عبارت قديمي چيست؟

آيا منظور از اين جمله صرفا حفظ يك جمع بوده است؟

آيا جمع به خودي خود اصالت و موضوعيت دارد؟ يعني صرف اينكه ما يك عده هستيم كه دور هم هستيم، اين وظيفه را به دوش ما مي گذارد كه آن جمع را حفظ كنيم؟

يا ارزشهايي كه در آن جمع است ما را بر آن مي دارد كه به حفظ آن جمع اهتمام ورزيم؟

...بارها اين حديث را شنيده ايم كه "يدالله مع الجماعة"، منظور از جماعة در اين حديث چيست؟ مگر نه اينكه چه بسيارند جمع هايي كه "يدالله" با آنها نيست! پس روشن مي شود كه صرف "جمع" بودن، موضوعيتي ندارد. حال سوال اين خواهد بود كه يك جمع بايد چه ويژگي‌هاي داشته باشد تا مشمول مدد الهي و "يدالله" شود؟ و مصداق اين حديث گردد؟

با مطالعه‌ي احاديث و روايات، فضايي كلي از اين ويژگي‌ها به دست مي‌آيد كه مي‌توان آن را به طور عمومي بدين صورت تصوير كرد: «جمعي با مبناي الهي و معنوي كه در آن جمع دوستان يكديگر را به ياد خدا بيندازند» و يا...

به عبارت امروزي‌تر جمعي كه هم‌افزايي معنوي به سوي كمال و قرب به خداوند را داشته باشند.

اين همان فضاي زيبائيست كه براي مثال، در دوران دفاع مقدس وجود داشت و بسيار مشابه آن فضائيست كه در نوشته‌ي قبلي از اردوهاي جهادي ترسيم كردم.

البته نبايد اين اشتباه صورت گيرد كه چنين فضايي را صلب و خشك و بي‌روح بدانيم، كه در اين صورت قضاوت ما بر اساس مصاديق بيروني است كه مشاهده كرده ايم و به زعم ما مصداق اين فضا بوده‌اند! ولي در واقع اين چنين نبوده‌اند. اين فضا اصلا خشك و بسته نيست، خيلي هم با صفا است و به قول معروف حسابي در آن حال و حول مي‌شود! که مصاديق درست آن را هم سراغ داريم. فضايي شاد و نشاط آور، با ارزشهاي متعالي،كه روز بروز بر نشاط و بالندگي جمع افزوده مي شود اما نكته آنجاست كه گناه صورت نمي‌گيرد و آنچه مصداق گناه باشد در آن راه ندارد.

اين آن جمع ارزشمندي است كه ارزش حفظ شدن را دارد. بنابرين وقتي شعار مي‌دهيم "حفظ جمع ارزشمند"، بايد حواسمان باشد كه جمع بايد واقعا ارزشمند باشد تا ارزش حفظ را هم داشته باشد.

ارزشمند بودن يا نبودن جمع هم با تعارف و دروغ گفتن به خودمان حاصل نمي‌شود، بلكه معيار آن در دست خود افراد وجود دارد و آن ميزان تقربشان به خدا در چنين جمعي است. بنابراين اگر آن جمع واقعاً ارزشمند نباشد، هدف ما نمي‌تواند حفظ جمع باشد.

پس با اين تفاصيل مشخص است كه منظور از عبارت "حفظ جمع ارزشمند مفيد"، در واقع حفظ ارزشهاي جمع مفيد بوده است.

به بيان ديگر اين عبارت دچار تحريف در معنا شده است.

الان مشكل ما بحث حفظ جمع نيست بلكه حفظ ارزشهاي آن است و تعارف هم نداريم، هر كدام از ما اگر خيرخواه اين جمع باشيم بايد بدانيم عامل مهم و اثر گذار اكنون، حركت به سمت حفظ ارزشهاست و اصلا مراد از اين عبارت در گذشته هم همين بوده است.

مطلب ديگر آنكه معناي حفظ، صرفا به معناي حراست و نگهباني نيست، لازمه حفظ ارزشهاي الهي، تقويت آنهاست.

و اين طور نبايد باشد كه اين ارزشها فقط در يك بازه ي زماني خاص، مثل اردوي جهادي، مورد توجه قرار گيرد و بعد از آن تا سال بعد، جمع بپاشد و ارزشها در صندوقچه گذاشته شود تا اردوي بعد! كه درين صورت، اردو به اردوي آشنايي تبديل مي‌شود و با تعداد بالاي 150 نفري، حتي آشنايي هم در آن رخ نمي‌دهد!

بلكه اصالت جمع بايد حول اين ارزشها باشد و اردو وسيله اي براي تقويت آن ارزشها باشد.